Anti UNTAS

POZISAUN NO STATEMENTU

Conselho Senado Estudantil-UNTL

Relasiona ho samada ne’ebé fó sai hosi advogadu UNTAS nian iha media ho prazu loron 10, atu nune’e Conselho Senado Estudantil-UNTL atu husu diskulpa ba públiku no dada hikas deklarasaun ne’ebé mak ami hato’o ona ba orgaun soberania sira, advogadu UNTAS nian mós dehan ami uza kampus hodi halo polítika prátika, ne’e konsidera hanesan ameasa no retórika polítika hodi halo defeza ba nia kliente sira ne’ebé naran mensiona iha dokumentu UNTAS nian.

 Nune’e mós Sr. Julio Tomas Pinto nia komentariu dehan dokumentu ne’ebé públika sai nu’udar surat kalen ka sampah no kampaña murahan hodi husu CSE-UNTL atu aprezenta evidensia. Hanesan estudante Universitáriu hamriik hodi ezerse ami nia papel no funsaun ne’ebé legalmente eziste iha Universidade sira hotu iha Mundu. Presiza públiku atu hatene didiak katak, iha Universidade eziste funsaun importante tolu ka “Three Dharma Academic” hanesan:

·      Partisipa iha Ensino

·      Halo Peskiza no

·      Dedikasaun ba komunidade

Bazeia ba pontu ikus liu hosi Three Dharma Academic, sobre dedikasaun ba komunidade hanesan  responsabilidade moral ba Povo no nasaun ne’ebé ami assume hela, mak obriga ami atu ezerse issu ne’e ba ema hotu. Teoria hateten ona katak, “Sosiedade nasaun nian atu sai forte, mak klase mediu tenke forte” Universitáriu mós halo parte klase mediu sosiedade nian. nune’e mós konstituisaun RDTL artigu 48⁰ no 49⁰  fó garante ba sidadaun hotu-hotu atu hato’o petisaun no halo defeza ba soberania nasional. Ho pontu forte sira ne’e mak  ami CSE-UNTL hodi afirma ami nia pozisaun hanesan tuir mai ne’e:

1. Hakarak apela ba públiku katak, asaun ne’ebé ami estudante Universitáriu foti la’os tanba interese polítika hanesan Sr. Julio Tomas Pinto no Sr. deputadu sira hateten, maibé tanba haree ba interese nasional hodi valoriza no dignifika sakfisiu luta ne’ebé Povo infrenta durante tinan 24 nia laran.
2. CSE-UNTL kontinua konsidera UNTAS hanesan organizasaun polítika organizadu ka assosiasaun kriminozu, ne’ebé harii hosi milisia Pro-Autonomia sira iha Indonezia no nia atividade mai halo iha Timor-Leste. Tuir ami nia obserbasaun organizasaun nune’e kategoria tama iha trafiku influensia hodi halo traisaun ba Patria ne’ebé independente ona.
3. Ami husu ba Advogadu UNTAS nian sira, atu la-bele matan lakan ho osan hodi lakon tiha imi nia nasionalízmu no patriotízmu, mai ami estudante UNTL la-iha osan atu selu advogadu, maibé ami sei bolu Povo tomak no sei fanun mós saudozu martires da pátria sira ne’ebé partisipa iha luta ba libertasaun nasional hodi sai ami nia Advogadu, tanba Povo mak koñese di’ak liu Sé loos mak sira ne’e? Defaktu Povo koñese nanis atetude ne’ebé sira prátika ona iha tempu passadu, no Povo hein hela wainhira loos mak bele iha justisa ho ema sira ne’e.
4. Ami sei la-husu diskulpa ba públiku no ba Sé deit iha rai ida-ne’e, tanba ami la’os halo krime kontra nasaun ka forma organizasaun terorista hodi kontra nasaun,  maibé ami hakilar hodi defende Estadu direitu demokrátika no soberania nasional. Ezerse ami nia papel no funsaun nu’udar ajente kontrola no transformasaun sosial hodi divulga issu UNTAS nia ne’ebé óras ne’e espalla ona iha povo nia leet, hanesan amiasa boot ida ba estabilidade nasional.
5. Ami sei la-dada hikas deklarasaun ne’ebé hato’o ona ba orgaun soberania sira, tanba issu UNTAS ne’ebé agora espalla ona nia fontes la’os mai hosi ami, nune’e mós la’os kulpa ami nian, ne’e hanesan kontribuisaun voluntáriu sosiedade akadémika nian atu orgaun de soberania sira ne’ebé iha kompeténsia polítika no legal bele tau atensaun ba issu ka buatus sira ne’ebé sei hamonu dignidade Estadu nian.
6. Ezije ba Ministériu Públiku atu halo investigasaun mais profundu kona-ba ezistensia UNTAS no nia atividade atu halo sá-ida?, nune’e mós hodi hatene  nia fontes mai hosi ne’ebé?  no Sé los mak autór ba UNTAS nian iha Indonezia no iha Timor-Leste ?
7. Karik ami nia ezijénsia ne’ebé hato’o ona kontra ami nia Estadu rasik, mak Conselho Senado Estudantil-UNTL hamutuk ho estudante tomak prontu atu bá hatan iha Tribunal no prontu mós atu bá toba iha prizaun Becora.

M  e  n  s  a  j  e  n

Iha opportunidade ida-ne’e, ami estudante UNTL ne’ebé mai hosi Povo kiik no kiak sira nia oan, atu afirma ami nia pozisaun no reafirma ba públiku liu hosi ami nia assosiasaun estudantil ne’ebé hanaran “Concelho Senado Estudantil-UNTL” katak, mai ita hamutuk hodi formula 2^a luta da libertasaun nasional:

• Liberta Povu hosi neo-kolonialismu no neo-imperialismu
• Liberta Povu hosi manobrasaun ideoljia polítika rai liur nian
• Liberta Povu hosi pendente ekonomika no
• Liberta Povu hosi influensia UNTAS nian ne’ebé sei hamonu integridade no soberania Estadu nian.

nune’e ita bele kombate ema sira ne’ebé defaktu la-apoia independénsia rai ida-ne’e nian no ohin loron sira mak kontinua aproveita rezultadu hosi independénsia nian. Tempu to’o ona atu ita loke matan. Ba organizasaun Juventude rezistensia sira, Antigo Combatentes no Veteranos, Povo Timor-Leste tomak ne’ebé uluk rezisti iha luta inklui kompañeru Universitárius iha Universidade sira hotu iha teritóriu Timor-Leste  hader ona ba hodi ezijé no reklama ita nia direitu.

Karik durante ne’e ita boot sira mós akompaña hela problema UNTAS nian ne’ebé imi nia oan ami foti liu hosi asaun konferénsia hodi públika ona ba imi hotu. Presiza hatuur iha ita hotu nia konsiénsia no hatene didi’ak, organizasaun UNTAS ne’ebé harii iha Kupang-Indonésia. Organizasaun ne’e nia prezidente mak Eurico Guterres ne’e bé uluk hanesan komandante AITARAK nian iha Dili hodi oho ema no sunu uma iha trajédia 1999. UNTAS halo ona nia rede iha Timor-Leste liu hosi nia membru sira ne’ebé naran públika ona, sira nia intensaun mak atu instabiliza rai ida-ne’e hodi halo prolongamentu ba missaun ONU nian, nune’e mós atu lori hikas Timor-Leste ba dalan integrasaun ho Indonésia hanesan uluk.

Ho informasaun sira ne’e hotu, mak ami estudante UNTL liu hosi Conselo Senado Estudantil hakarak fanun hikas ita boot sira, atu mai hamutuk hodi kombate no abaixu rede UNTAS nian iha ita nia rain. Karik ita taka matan mak sei lakon ita nia soberania no independénsia ne’ebé ita sosa hodi ran ho ruin.

Ba Povo rezistensia sira keta toba dukur, keta hakruuk no keta nonok demais tanba ohin loron ita hotu tama ona iha liña ida ne’ebé hanaran      “ B a r i s a n     s a k i t     h a t i ”

Viva Universitários de Timor-Leste

Viva O Povo de Timor-Leste

Viva República Democrática de Timor - Leste

A Luta………Continua

A Vitoria……..Certa

Dili, 21 de Marsu 2011

Conselho Senado Estudantil-UNTL